Άρθρο: Μένη Κουτσοσίμου
Ψυχολόγος
Σύμβουλος Ψυχικής Υγείας ΜΔΕ στην Κοινωνική Ψυχιατρική-Παιδοψυχιατρική
Διδάκτωρ Ιατρικής Σχολής Παν/μίου Ιωαννίνων
Μεταδιδάκτωρ Ιατρικής Παν/μίου Ιωαννίνων στην Ποιότητα Υπηρεσιών


Σχολιάζουμε λοιπόν, το βράδυ στο μπαράκι εκείνον τον τύπο που γνώρισα μέσω κοινών γνωστών και τολμώ να πω πως τον βρήκα συμπαθητικό, για να εισπράξω το Κρουέλα Ντεβίλ βλέμμα των φίλων μου και την ομόφωνη δήλωση «Μα καλά, δεν κατάλαβες πόσο μα%#*κας ήταν;» Κι όσο πιο πολύ έμπαινα σε προσωπικά δεδομένα, τόσο πιο πολύ τα σχόλια έπαιρναν φωτιά. Το θέμα ήταν πως η συμπεριφορά του και τα διαπιστευτήρια που είχε δώσει στο σύντομο της γνωριμίας μας, με έκαναν να καταλάβω πως όντως το άτομο κέρδισε επάξια τη θέση του στην κατηγορία Μ (μα%$#κας).

Η πρώτη μου απορία ήταν «γιατί δεν το κατάλαβα;» και η δεύτερη, γιατί η στήλη Μ έχει γεμίσει με τόσες συμμετοχές.

Απαντώ στις απορίες με τη σειρά που δημιουργήθηκαν.

Στην πρώτη ερώτηση, η απάντηση ήταν προφανής: το είδος Μ κυκλοφορεί σε αφθονία εκεί έξω και πιο πιθανό είναι να το λουστείς, παρά να το αποφύγεις. Σου παραθέτω ορισμένα hints για να σου κάνω τη ζωή πιο εύκολη. Όταν γνωρίζεις κάποιον, δώσε χρόνο για να σου αποκαλυφθούν στοιχεία για τις παρακάτω ενότητες:

Ποιος νομίζει ότι είναι… εγκεφαλικός, πολυδιάστατος, πολυπράγμων, ενεργητικός, ενδιαφέρων, χρήσιμος, απαραίτητος, ανοιχτός, διαλλακτικός, ειλικρινής, προβλέψιμος, ανεπανάληπτος, λαχείο.

Ποιος θα ήθελε να είναι… νορμάλ, καλόβολος, διαθέσιμος, άνετος, προσαρμοστικός, ευγενικός, τρυφερός, πειστικός, δοτικός, καθρέφτης, αληθινός.

Ποιος σου πουλά ότι είναι… πραγματικός, αυτόνομος, ανεξάρτητος, large, πολυάσχολος, ηθικός, συνετός, εύστροφος, έγκυρος, αξιόπιστος, εραστής, παρών.

Ποιος αποδεικνύεται ότι είναι… το δήθεν που μοιράζεται σε πράξη κι απραξία, χαμένος στη μετάφραση, ψυχαναγκαστικός, ξενέρωτος, παρτάκιας, αμετακίνητος, ανώριμος, αγενής, φοβικός, επιπόλαιος, εγωκεντρικός, μεγαλομανιακός, υπόλογος, ανεκδιήγητος, ανεπαρκής, απών, νούμερο… λίγος.

Περνάμε στη δεύτερη ερώτηση… το γιατί λοιπόν είναι τόσοι πολλοί. Η απάντηση εδώ είναι σαφώς πιο δύσκολη και περίπλοκη, αλλά κάπου ανάμεσα σε έρευνες και εμπειρίες ζωής, αυτό το ΓΙΑΤΙ έχει εντέλει μερικές επιστημονικές αιτιολογήσεις:

Αυτός ο Μ είναι το έργο ενός άλλου Μ… «Τον χαρακτήρα μου τον φτιάξανε τα έργα σου» έχει τραγουδήσει η Νατάσσα (Θεοδωρίδου) και ο σύνδεσμος των ψυχιατρικών κλινικών της Β. Αμερικής επιβεβαιώνει τον στίχο του Ηλία Φιλίππου, δίνοντάς του τον επιστημονικό όρο «παρόρμηση επανάληψης του τραύματος», που σημαίνει πως αντί να προσπαθείς να ξεπεράσεις τον πόνο που σου προκάλεσε ένα τραύμα, γίνεσαι σαν αυτόν που σε πλήγωσε. Οι ψυχίατροι έχουν παρατηρήσει αυτή τη συμπεριφορά σε βίαιους ανθρώπους, οι οποίοι είχαν υποστεί σωματική ή σεξουαλική κακοποίηση, όταν ήταν μικροί. Έτσι, δεν είναι λίγοι οι άνθρωποι που στην ερωτική τους ζωή έχουν την τάση να επαναλαμβάνουν τη συνθήκη του τραύματος (ερωτική απογοήτευση, δύσκολος χωρισμός, καταπάτηση εμπιστοσύνης κ.α.) και να παρασύρουν κι άλλους στη θυματοποίηση, γιατί το βρίσκουν πιο εύκολο να κάνουν έναν άλλον άνθρωπο να βιώσει ότι βίωσε ο ίδιος.

Συναντάμε πολλούς Μ γιατί κυκλοφορούμε σε μέρη όπου το αλκοόλ ρέει άφθονο και όπως έχει πει ένας καλός συνάδελφος «στο αλκοόλ και στα χαρτιά φαίνεται ο πραγματικός χαρακτήρας του ανθρώπου». Τώρα, θα μου πεις, αν πας σε μια ποιητική βραδιά με τσάι και βουτήματα δεν θα συναντήσεις Μ; Βασικά, κι εκεί θα συναντήσεις απλώς η κατανάλωση αλκοόλ κάμπτει τις αντιστάσεις και αφαιρεί τα προσωπεία, οπότε στα νυχτερινά μαγαζιά είναι πιθανόν να πέσεις σε κοπάδι Μ.

Οι Κ (Καλά παιδιά) έχουν πληγωθεί από Μ, οπότε γίνονται λιγότερο συναισθηματικά διαθέσιμοι. Και μετά την ανάλυση του συναδέλφου, ας γυρίσουμε στο τι γίνεται όταν ο Μ συμπεριφερθεί σαν Μ στον Κ. Ο Κ κουράζεται να αντιμετωπίζει ανθρώπους που δεν μπορούν να εκτιμήσουν την πραγματική του αξία, υψώνει τεράστια τείχη άμυνας, με αποτέλεσμα πολλές φορές να συμπεριφέρεται σαν …Μ!

OMG… ένας ωραίος φαύλος κύκλος!

Οδηγίες για Αρχάριους… Όλα προέρχονται από την επιθυμία μας να αποδείξουμε πως μπορούμε. Μπορούμε να αλλάξουμε τον άλλον, να τον φέρουμε στα μέτρα μας. Η αγάπη μας μπορεί να νικήσει τις καταστάσεις, το παρελθόν, τα βιώματα, το χαρακτήρα. Του άλλου. Εμείς είμαστε μια χαρά, ο άλλος πρέπει να αλλάξει. Αμ δεν αλλάζει. Ποτέ και κανείς. Μπορεί να εξελιχθεί, να ωριμάσει, να διαφοροποιηθεί κάπως, αλλά δε θα αλλάξει ποτέ. Μετά τα πρώτα μέλια, οι χαριτωμένες διαφορές γίνονται μαύρες τρύπες. Ο άλλος ή η άλλη, δεν υπάρχουν φυλετικές διακρίσεις σε αυτά, απλά δεν «παίζει» με τους ίδιους όρους. Θες να σου τηλεφωνεί και δεν το κάνει. Είσαι συνεπής στο ραντεβού, σε στήνει. Στο τέλος, επειδή τα ετερώνυμα δεν έλκονται πια και τόσο πολύ, τα σπάτε, συνήθως εν μέσω κλαμάτων και κατηγοριών. «Γιατί με πλήγωσες;» Επειδή τον/την άφησες. Επειδή έκλεισες τα μάτια, έκλεισες τα αυτιά και βούλωσες το ρημάδι το ένστικτο που σου έλεγε να φύγεις μακριά. Επειδή η ανάγκη σου να υπερισχύσεις ήταν μεγαλύτερη από την ευτυχία που θα μπορούσες να βρεις κάπου αλλού. Έμεινες μαζί του/της (του, μην τα γράφω συνέχεια) επειδή πίστευες πως στο τέλος θα καταλάβαινε το πόσο τυχερός/η ήταν που δεν σε έχασε. Μπορεί απλά να μην ήθελες να μείνεις μόνος/η, και στο πρόσωπο του άλλου νόμιζες πως εξαντλούνται οι πιθανότητές σου για σύντροφο, οπότε συνέχισες να κοιτάς αλλού. Να ήθελες ένα πράγμα από τον άλλον κι όταν το βρήκες να μην ασχολήθηκες με τα υπόλοιπα. Στη σχέση όμως, ποτέ ένα πράγμα δεν είναι αρκετό. Κάποια στιγμή, τα κατάλαβες όλα. Κι αντί να ακούσεις τον καημένο τον εαυτό σου, να παραδεχτείς το λάθος σου και να πας για φρέσκα κουλούρια, έμεινες εκεί, να επιμένεις σε μια χαμένη παρτίδα τάβλι, να σπας το στομάχι σου και να ελπίζεις το ανέφικτο. Βέβαια, για το κεφάλαιο «τους ζυγούς λύσατε» υπάρχουν τρόποι και τρόποι για να φύγει κάποιος. Αξιοπρεπώς, ήρεμα, με σταράτες εξηγήσεις, αλλά και με απατεωνιά, λαμογιές ή απλές εξαφανίσεις από προσώπου γης. Υπάρχουν πολλών ειδών χωρισμοί, τηλεφωνικοί, φεϊσμπουκικοί, με μήνυμα στο κινητό, με σενάρια φως στο τούνελ. Δεν έχουν όλοι οι άνθρωποι τα άντερα να παραδεχτούν τα λάθη τους καταμουτρίς.

Αντί να δοξάζεις λοιπόν το Θεό που ξεφορτώθηκες το άχρηστο βάρος, πας και πέφτεις με τα μούτρα στην επόμενη φόλα. Κάνεις τα ίδια λάθη, με τον ίδιο τύπο ανθρώπου, εκείνου που ΔΕΝ είναι για σένα.

Μια φορά είναι λάθος, δύο φορές σύμπτωση, τρεις, μοτίβο.

Το λένε σε όλα τα αστυνομικά που ψάχνουν το serial killer. Μόνο που στην περίπτωσή μας, ο serial killer είσαι εσύ και σκοτώνεις τον εαυτό σου.

Και τώρα τι κάνουμε; Κλεινόμαστε σε μοναστήρι και περιμένουμε να έρθει η Δευτέρα Παρουσία που θα διαχωρίσει τους καλούς από τους κακούς αμνούς; Βασικά, όχι. Θα αποδεχτούμε πως οι Μ κυκλοφορούν αδιάγνωστοι ανάμεσά μας, φροντίζουμε να τους αποχαιρετήσουμε όταν το αντιλαμβανόμαστε, για να μην γίνουμε τα θύματα του σεναρίου Α και δουλεύουμε με τον εαυτό μας ώστε να χαμηλώσουμε τα αμυντικά τείχη και να αποδεχτούμε πως κάθε εμπειρία μας δίνει δύναμη και γνώση για την επόμενη επιλογή… εκείνη που θα γνωρίσουμε και εκτιμήσουμε τον Κ που βρέθηκε στη ζωή μας και δεν χρειάζεται να διαιωνίσουμε τον φαύλο κύκλο των Μ!

Ρητορικές ερωτήσεις για προβληματισμό… Έδωσες σημασία στα σημάδια; Άκουσες τη φωνούλα που σου έλεγε «τρέχα»; Ή μήπως, υπέκυψες στις ανασφάλειες και τον εγωισμό, μέχρι που οι καταστάσεις σε πήραν παραμάζωμα; Έχεις το σθένος να μείνεις μόνος/η, αντί να σκορπίζεσαι δεξιά κι αριστερά; Σταμάτα να κλαίγεσαι για τις ατυχίες σου στον έρωτα. Σταμάτα να πέφτεις με τα μούτρα σε όποιον/α απλά σου γυαλίσει. Πάρε το χρόνο σου, γνώρισέ τον, δες πως είναι πραγματικά, όχι όπως εσύ νομίζεις ότι είναι ή όπως εκείνος σου πλασάρεται ότι είναι. Δες πρώτα ποιος είσαι εσύ και ή αγάπησε αυτό που είσαι, ή άλλαξέ το, αλλά για σένα, για κανέναν άλλον.

Πάμε τώρα στο extra tip… για δύσκολους λύτες… όπως είμαι εγώ και οι άνθρωποί μου… το να βρεις εκείνον που θα τα αποδεικνύει και δεν θα τα επιδεικνύει μόνο, είναι μεγάλο στοίχημα, με την έννοια της πρόκλησης. Όταν έχεις όλο το πακέτο, μόρφωση, καταγωγή, ψυχικά χαρίσματα, αρετές, συνείδηση, ομορφιά, υγεία, εκπαίδευση, τρόπους, γνώση, ευφυΐα, εμπειρία… τότε χρειάζεσαι δίπλα σου εκείνον/η που θα σε στηρίξει και θα σε αναβαθμίσει… θα σε συμπληρώνει σε επίπεδο αυτονομίας και θα αναδεικνύει τη δυναμική του, όχι μέσα από εσένα σαν να είσαι εσύ το έπαθλό του… πόσο μάλλον στα δικά μας επαγγέλματα, που η προσέγγιση του όποιου άλλου προς εμάς, πολλές φορές συνδέεται με την επιθυμία του να λύσουμε τα εσώψυχά του, να τον καταλάβουμε και να ανεχτούμε και τις μ@λ@κίες του… κουτσοί στραβοί, στον Αγ. Παντελεήμονα δηλαδή… το κακό όμως με την ενσυναίσθηση είναι ότι συμπαθάς με την ευρεία έννοια, λυπάσαι δηλαδή και τους Μ… εκεί ποντάρουν άλλωστε… στην ανοχή σου… να σου θυμίσω όμως ότι γι’ αυτό υπάρχουν αποκλειστικά οι οίκοι ανοχής.

Και μία φιλική συμβουλή… εφήρμοσε εις άτοπον απαγωγή και δεν θα χάσεις.

Όταν γνωρίζεις κάποιον, ξεκίνα με τη λέξη Μ2 (μα%$#κας)2. Κι αφού σε πείσει με τις πράξεις του ότι δεν ανήκει σ’ αυτή τη συνομοταξία των μαλακίων, αφαιρείς τα γράμματα της λέξης… πρόσεξέ με, ένα, ένα. Μη βιαστείς να το κάνεις, ο χρόνος σου είναι πολύτιμος για να τον σπαταλήσεις εκ των υστέρων σε επιλογές ζωής σαδομαζοχιστικού περιεχομένου… για να μη φτάσεις να τραγουδάς μαζί με τον Μακρόπουλο «άντε ψυχανάλυση να κάνεις, δεν θα πας εσύ να μας τρελάνεις»

Speaking of Me… δεν γίνομαι η αντιψυχωσική αγωγή κανενός.


Προτεινόμενη Βιβλιογραφία

Λεονάρδου Μ. (2014). Σιγά, ρε φίλε! Εκδόσεις Κέδρος.

Κουτσοσίμου Μ. Για κάτι λιγότερο ας μη μπούμε στον κόπο

http://www.animartists.com/2016/08/01/giakatiligoteroasmhn/

Κουτσοσίμου Μ. Οι πίστες μιας σχέσης

http://www.animartists.com/2016/04/04/%CE%BF%CE%B9-%CF%80%CE%AF%CF%83%CF%84%CE%B5%CF%82-%CE%BC%CE%B9%CE%B1%CF%82-%CF%83%CF%87%CE%AD%CF%83%CE%B7%CF%82/