Άρθρο: Μαρία Κακούρη

Φοιτήτρια Ψυχολογίας

Επιμέλεια: Χαρούλα Ξανθοπούλου

Φιλόλογος


Ένα από τα προβλήματα του σύγχρονου αθλητισμού είναι η επιθετικότητα των οπαδών που ουκ ολίγες φορές αγγίζει την εγκληματική συμπεριφορά. Πρόκειται για μια κατάσταση που ευδοκιμεί παγκοσμίως. Ειδικότερα, στην Ελλάδα τα κρούσματα οπαδικότητας και βίαιης συμπεριφοράς είναι ποικίλα και συχνότατα, καθώς δεν έχουν μέχρι στιγμής βρεθεί τρόποι επαρκούς αντιμετώπισης της οπαδικής ορμής.

Προτού αναζητήσουμε τους παράγοντες που ενισχύουν αυτήν την συμπεριφορά, οφείλουμε να ξεκαθαρίσουμε ότι γίνεται αναφορά αποκλειστικά σε οπαδούς. Επομένως, το παρόν κείμενο δεν σχετίζεται με το φίλαθλο κοινό. Σύμφωνα άλλωστε με την ετυμολογία της λέξης «φιλώ + άθλος», φίλαθλος καλείται ο άνθρωπος ο οποίος αγαπά τον αθλητισμό. Η χρήση της λέξεως φίλαθλος κρίνεται άστοχη, εφόσον μιλάμε για άτομα τα οποία αλλοιώνουν τις αξίες του αθλητισμού, προκαλούν καταστροφές και σημειώνουν ακραίες συμπεριφορές. Ποιοι παράγοντες όμως, ενισχύουν τέτοιους είδους κινήσεις;

Πολλές έρευνες έχουν ασχοληθεί με το εν λόγω θέμα και αναζήτησαν να βρουν κατά πόσο το παιχνίδι επηρεάζει την επιθετικότητα. Αρχικά, βρέθηκε ότι δεν είναι μόνο ο αγώνας που επηρεάζει τη συμπεριφορά των οπαδών, αλλά και οι αντίπαλοι οπαδοί που εκτοξεύουν υβριστικά συνθήματα ή τηρούν προκλητική στάση. Επίσης, το σκληρό παιχνίδι, που μπορεί να συμπεριλαμβάνει παίκτες που συγκρούονται μεταξύ τους, κόκκινες κάρτες και μεγάλη ένταση, αποτελεί έναν ακόμα παράγοντα που ενισχύει την επιθετικότητα. Φυσικά, όσο πιο καλή είναι η πορεία της ομάδας, τόσο πιο πολλούς οπαδούς έχει -και η επιθετική συμπεριφορά πιθανότατα αυξάνεται. Παραδόξως φαίνεται ότι η έκβαση του αγώνα δεν επηρεάζει την συμπεριφορά των θεατών, αλλά ότι η επιθετικότητα κλιμακώνεται με το πέρας του χρόνου και κορυφώνεται προς το τέλος του παιχνιδιού. Τέλος, η συχνότητα παρακολούθησης αγώνων φάνηκε να συνδέεται με την εκδήλωση επιθετικότητας.

Φυσικά, οι οπαδοί βιώνουν κι άλλα συναισθήματα παράλληλα με τον θυμό, όπως χαρά, λύπη ή απογοήτευση. Πρόκειται βέβαια για ένα πολυσχιδές πρόβλημα το οποίο η κοινωνία έχει κληθεί πολλές φορές να αντιμετωπίσει. Είναι επιτακτική η ανάγκη να βρεθεί λύση και να προστατευθεί ο χώρος του αθλητισμού. Ο καθένας πρέπει να μπορεί να πηγαίνει άφοβα στο γήπεδο και οι νέοι να μυηθούν στο αθλητικό ιδεώδες.


Βιβλιογραφία:

Αυγερινός Θεόδωρος, Κοινωνιολογία του αθλητισμού, Αθήνα 1989, σελ. 392-394.